افزایش جذب عناصر غذایی در نعناع فلفلی تحت تنش شوری با استفاده از آب مغناطیسی‌شده

بهبود رشد و کیفیت گیاهان دارویی تحت شرایط تنش، از اهمیت جهانی برخوردار است. فرضیه این پژوهش آن بود که می‌توان با افزایش جذب عناصر غذایی از طریق استفاده از آب مغناطیسی‌شده، تنش شوری را در گیاه نعناع فلفلی (Mentha piperita) کاهش داد؛ موضوعی که تا آن زمان، تا حد اطلاع پژوهشگران، بررسی نشده بود.

هدف این پژوهش، بررسی اثر آب مغناطیسی‌شده با استفاده از میدان‌های مغناطیسی متناوب، شوری و محیط کشت بر جذب عناصر غذایی توسط نعناع فلفلی در شرایط گلخانه‌ای بود. تیمار آب مغناطیسی‌شده شامل چهار سطح بود: M1 شاهد، M2 برابر با 100 میلی‌تسلا، M3 برابر با 200 میلی‌تسلا و M4 برابر با 300 میلی‌تسلا. تیمارهای شوری نیز شامل S1 شاهد، S2 برابر با 40، S3 برابر با 80 و S4 برابر با 120 میلی‌مولار کلرید سدیم (NaCl) بودند. چهار محیط کشت مورد استفاده نیز شامل کوکوپیت، پالم، کوکوپیت + پرلیت و پالم + پرلیت بودند.

نتایج نشان داد که تیمارهای مغناطیسی، به‌ویژه شدت‌های 100 و 200 میلی‌تسلا، غلظت عناصر غذایی موجود در گیاه را به‌طور معنی‌داری افزایش دادند. بیشترین غلظت نیتروژن (1.08 درصد)، فسفر (0.89 درصد) و پتاسیم (3.23 درصد) حتی در بالاترین سطح شوری مشاهده شد. همچنین بیشترین غلظت کلسیم (53.6 میلی‌گرم بر کیلوگرم) و منیزیم (39.63 میلی‌گرم بر کیلوگرم) نیز در برخی ترکیبات تیماری به دست آمد؛ در حالی که مقادیر مربوط به تیمار شاهد به‌ترتیب 26.63 و 1.63 میلی‌گرم بر کیلوگرم بود.

آب مغناطیسی‌شده همچنین غلظت عناصر آهن و روی را در گیاه تحت تنش شوری به‌طور معنی‌داری افزایش داد و حداکثر غلظت این عناصر به‌ترتیب به 750 و 94.67 میکروگرم بر کیلوگرم رسید.

استفاده جداگانه و ترکیبی از بسترهای آلی و معدنی نیز تأثیر معنی‌داری بر جذب عناصر غذایی گیاه داشت، به‌ویژه زمانی که با شدت مناسب تیمار مغناطیسی همراه شد. در مجموع، نتایج نشان داد که آب مغناطیسی‌شده در ترکیب با محیط کشت مناسب می‌تواند با افزایش جذب عناصر غذایی، نقش مؤثری در کاهش تنش شوری در نعناع فلفلی داشته باشد.